[et_pb_section fb_built=”1″ _builder_version=”4.27.5″ _module_preset=”default” global_colors_info=”{}”][et_pb_row _builder_version=”4.27.5″ _module_preset=”default” global_colors_info=”{}”][et_pb_column type=”4_4″ _builder_version=”4.27.5″ _module_preset=”default” global_colors_info=”{}”][et_pb_heading title=”Rywogaethau Estron Goresgynnol Morol a Bioddiogelwch” _builder_version=”4.27.5″ _module_preset=”default” title_font=”||||||||” title_text_align=”left” title_font_size=”74px” global_colors_info=”{}”][\/et_pb_heading][\/et_pb_column][\/et_pb_row][et_pb_row _builder_version=”4.27.5″ _module_preset=”default” global_colors_info=”{}”][et_pb_column type=”4_4″ _builder_version=”4.27.5″ _module_preset=”default” global_colors_info=”{}”][et_pb_text _builder_version=”4.27.5″ _module_preset=”default” global_colors_info=”{}”]<\/p>\n
Mae\u2019r tudalennau gwe hyn yn darparu hwb hawdd ei ddefnyddio ar gyfer gwybodaeth am rywogaethau estron goresgynnol morol a bioddiogelwch yng Nghymru. Yma fe welwch wybodaeth am beth yw rhywogaethau estron goresgynnol, sut maen nhw\u2019n cael eu lledaenu, eu heffaith, a beth allwch chi ei wneud i helpu i atal eu cyflwyno a\u2019u lledaenu ym moroedd Cymru. Mae canllawiau ar gamau bioddiogelwch ar gyfer gwahanol weithgareddau a sectorau ar gael yn yr adran <\/span>Llwybrau ar gyfer Rhywogaethau Estron Goresgynnol Morol yng Nghymru<\/span><\/a>.<\/span> <\/span><\/p>\n Mae\u2019r prosiect hwn wedi cael ei ariannu drwy Raglen Rhwydweithiau Natur Llywodraeth Cymru, er mwyn cryfhau cydnerthedd safleoedd tir a morol gwarchodedig Cymru.<\/span> <\/span><\/p>\n [\/et_pb_text][\/et_pb_column][\/et_pb_row][\/et_pb_section][et_pb_section fb_built=”1″ prev_background_color=”#ffffff” _builder_version=”4.27.5″ _module_preset=”default” background_color=”#004059″ custom_margin=”0px||0px||true|false” custom_padding=”100px||50px||false|false” top_divider_style=”curve” top_divider_height=”50px” global_colors_info=”{}” theme_builder_area=”post_content”][et_pb_row _builder_version=”4.27.5″ _module_preset=”default” custom_margin=”||0px||false|false” custom_padding=”||0px||false|false” global_colors_info=”{}” theme_builder_area=”post_content”][et_pb_column type=”4_4″ _builder_version=”4.27.5″ _module_preset=”default” global_colors_info=”{}” theme_builder_area=”post_content”][et_pb_heading title=”Rhywogaethau Estron Goresgynnol Morol yn Nyfroedd Cymru” _builder_version=”4.27.6″ _module_preset=”default” title_text_color=”#F0F0F0″ global_colors_info=”{}” theme_builder_area=”post_content”][\/et_pb_heading][\/et_pb_column][\/et_pb_row][et_pb_row _builder_version=”4.27.5″ _module_preset=”default” custom_margin=”||0px||false|false” custom_padding=”||0px||false|false” global_colors_info=”{}” theme_builder_area=”post_content”][et_pb_column type=”4_4″ _builder_version=”4.27.5″ _module_preset=”default” global_colors_info=”{}” theme_builder_area=”post_content”][et_pb_text _builder_version=”4.27.5″ _module_preset=”default” global_colors_info=”{}” theme_builder_area=”post_content”]<\/p>\n Beth yw rhywogaethau estron goresgynnol?<\/b> <\/span><\/p>\n <\/span><\/p>\n [\/et_pb_text][\/et_pb_column][\/et_pb_row][et_pb_row column_structure=”1_2,1_2″ _builder_version=”4.27.5″ _module_preset=”default” custom_margin=”0px||||false|false” custom_padding=”0px||||false|false” global_colors_info=”{}” theme_builder_area=”post_content”][et_pb_column type=”1_2″ _builder_version=”4.27.5″ _module_preset=”default” global_colors_info=”{}” theme_builder_area=”post_content”][et_pb_text _builder_version=”4.27.5″ _module_preset=”default” global_colors_info=”{}” theme_builder_area=”post_content”]<\/p>\n Mae rhywogaethau estron yn blanhigion, anifeiliaid neu bathogenau nad ydynt yn byw\u2019n naturiol mewn ardal ond sydd wedi cael eu symud yno gan weithgareddau dynol (naill ai\u2019n ddamweiniol neu\u2019n fwriadol). Weithiau cyfeirir at rywogaethau estron fel \u201crhywogaethau anfrodorol\u201d neu \u201crhywogaethau egsotig\u201d hefyd. Mae 10-12% o rywogaethau estron sydd wedi\u2019u cyflwyno yn achosi effeithiau amgylcheddol, cymdeithasol neu economaidd sylweddol. Gelwir y rhain yn rhywogaethau estron goresgynnol. <\/span><\/p>\n Mae rhywogaethau estron goresgynnol morol yn wydn ac yn aml yn gallu goroesi amodau llym ac amrywiol, gan eu gwneud yn heriol i\u2019w rheoli. Gall llawer o rywogaethau estron goresgynnol oroesi lefelau uchel o sychu, newidiadau tymheredd, ac argaeledd maethynnau isel, gan ganiat\u00e1u iddynt barhau mewn amodau llaith am gyfnodau hir. Mae\u2019r gwydnwch yn eu galluogi i deithio pellteroedd hir, gan lynu wrth offer pysgota, cychod, neu ddillad\/cyfarpar. Am fyw o wybodaeth, gweler <\/span> <\/span>Rhywogaethau Estron Goresgynnol Morol yng Nghymru.<\/span><\/a><\/span> <\/span><\/p>\n [\/et_pb_text][\/et_pb_column][et_pb_column type=”1_2″ _builder_version=”4.27.5″ _module_preset=”default” global_colors_info=”{}” theme_builder_area=”post_content”][et_pb_video src=”https:\/\/wildseas.wales\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Marine-INNS.mp4″ image_src=”https:\/\/wildseas.wales\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/maxresdefault.jpg” _builder_version=”4.27.5″ _module_preset=”default” global_colors_info=”{}” theme_builder_area=”post_content”][\/et_pb_video][\/et_pb_column][\/et_pb_row][\/et_pb_section][et_pb_section fb_built=”1″ _builder_version=”4.27.5″ _module_preset=”default” background_color=”RGBA(255,255,255,0)” use_background_color_gradient=”on” background_color_gradient_stops=”#32b1af 0%|rgba(255,255,255,0) 21%|#ffffff 57%” background_color_gradient_overlays_image=”on” background_enable_image=”off” custom_padding=”||||false|false” global_colors_info=”{}”][et_pb_row column_structure=”1_3,1_3,1_3″ _builder_version=”4.27.5″ _module_preset=”default” global_colors_info=”{}”][et_pb_column type=”1_3″ _builder_version=”4.27.5″ _module_preset=”default” global_colors_info=”{}”][et_pb_image src=”https:\/\/wildseas.wales\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/Leathery-sea-squirt-attached-to-crab-\u2013-Dawn-Thomas.jpg” title_text=”Chwistrell f\u00f4r arw wedi glynu wrth granc \u2013 Dawn Thomas” _builder_version=”4.27.5″ _module_preset=”default” custom_margin=”||0px||false|false” border_radii=”off|15px|15px||” global_colors_info=”{}”][\/et_pb_image][et_pb_text _builder_version=”4.27.5″ _module_preset=”default” text_font_size=”12px” global_colors_info=”{}”]<\/p>\n Chwistrell f\u00f4r arw wedi glynu wrth granc \u2013 Dawn Thomas<\/span><\/p>\n [\/et_pb_text][et_pb_text _builder_version=”4.27.5″ _module_preset=”default” ul_font=”|300|||||||” global_colors_info=”{}”]<\/p>\n Beth yw effeithiau rhywogaethau estron goresgynnol morol?<\/span><\/b> <\/span><\/p>\n Mae rhywogaethau estron goresgynnol yn un o\u2019r pum prif ffactor sy\u2019n achosi colli bioamrywiaeth yn fyd-eang ac amcangyfrifir eu bod yn costio costio \u00a34 biliwn y flwyddyn i economi Prydain<\/a><\/strong>. Mae\u2019r effeithiau\u2019n cynnwys y canlynol:<\/p>\n Am fwy o wybodaeth, gweler: Asesu effaith rhywogaethau estron goresgynnol morol allweddol ar nodweddion cynefinoedd Ardaloedd Morol Gwarchodedig, pysgodfeydd a dyframaeth Cymru<\/a> a Rhywogaethau Estron Goresgynnol Morol yng Nghymru<\/a>.<\/p>\n [\/et_pb_text][\/et_pb_column][et_pb_column type=”1_3″ _builder_version=”4.27.5″ _module_preset=”default” global_colors_info=”{}”][et_pb_image src=”https:\/\/wildseas.wales\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/Japanese-skeleton-shrimp-\u2013-Natural-Resources-Wales.jpg” title_text=”Perdys Caprella mutica \u2013 Cyfoeth Naturiol Cymru” _builder_version=”4.27.5″ _module_preset=”default” custom_margin=”||0px||false|false” border_radii=”off|15px|15px||” global_colors_info=”{}”][\/et_pb_image][et_pb_text _builder_version=”4.27.5″ _module_preset=”default” text_font_size=”12px” global_colors_info=”{}”]<\/p>\n Perdys Caprella mutica \u2013 Cyfoeth Naturiol Cymru<\/span><\/span><\/p>\n [\/et_pb_text][et_pb_text _builder_version=”4.27.5″ _module_preset=”default” global_colors_info=”{}”]<\/p>\n Sut mae rhywogaethau estron goresgynnol morol yn cyrraedd yma?<\/span><\/b> <\/span><\/p>\n Gelwir y ffyrdd y mae rhywogaethau estron goresgynnol yn cael eu symud o un lleoliad i\u2019r llall gan fodau dynol yn \u201cllwybrau\u201d. Mae enghreifftiau o lwybrau rhywogaethau estron goresgynnol morol yn cynnwys morgludiant masnachol, dyframaethu a chychod hamdden. <\/span> <\/span><\/p>\n Gall llwybrau fod dros bellteroedd mawr, gan gyflwyno rhywogaethau estron goresgynnol i ardaloedd newydd y tu allan i\u2019w tiriogaeth frodorol, neu gallant fod dros bellteroedd byr, gan helpu rhywogaeth i ledaenu ymlaen o\u2019i man cyflwyno cychwynnol.<\/span> <\/span><\/p>\n Gweler Rhywogaethau Estron Goresgynnol Morol yng Nghymru<\/a> am ragor o wybodaeth am sut mae rhywogaethau estron goresgynnol yn cael eu lledaenu gan wahanol lwybrau. <\/span> <\/span><\/p>\n Gall rhywogaethau estron goresgynnol fod yn ficrosgopig a gallant oroesi mewn amodau llaith am gyfnodau hir. Gellir symud anifeiliaid fel wyau, larf\u00e2u, anifeiliaid ifanc neu oedolion. Gellir symud gwymon fel darnau neu sborau (eu ffurfiau atgenhedlu). Gall larf\u00e2u fod yn blanctonig (yn drifftio gyda\u2019r ceryntau) neu nofio\u2019n rhydd (yn gallu symud yn weithredol). <\/span> <\/span><\/p>\n [\/et_pb_text][\/et_pb_column][et_pb_column type=”1_3″ _builder_version=”4.27.5″ _module_preset=”default” global_colors_info=”{}”][et_pb_image src=”https:\/\/wildseas.wales\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/Red-Ripple-Bryozoan-attached-to-a-mussel-\u2013-Paul-Brazier.jpg” title_text=”Bryosoad Watersipora subatra wedi glynu wrth gragen las \u2013 Paul Brazier” _builder_version=”4.27.5″ _module_preset=”default” custom_margin=”||0px||false|false” border_radii=”off|15px|15px||” global_colors_info=”{}”][\/et_pb_image][et_pb_text _builder_version=”4.27.5″ _module_preset=”default” text_font_size=”12px” global_colors_info=”{}”]<\/p>\n Bryosoad Watersipora subatra wedi glynu wrth gragen las \u2013 Paul Brazier<\/span><\/p>\n [\/et_pb_text][et_pb_text _builder_version=”4.27.5″ _module_preset=”default” global_colors_info=”{}”]<\/p>\n Beth yw bioddiogelwch?<\/span><\/b> <\/span><\/p>\n Mesurau bioddiogelwch yw camau gweithredu, gweithdrefnau ac ymddygiadau a roddir ar waith i leihau\u2019r risg o gyflwyno a lledaenu rhywogaethau estron goresgynnol. Y dull mwyaf effeithiol o bell ffordd yw atal cyflwyno a lledaenu rhywogaethau estron goresgynnol yn y lle cyntaf, yn enwedig yn yr amgylchedd morol. <\/span> <\/span><\/p>\n Am wybodaeth am saith prif faes bioddiogelwch, cliciwch yma<\/a>.<\/span> <\/span><\/p>\n [\/et_pb_text][et_pb_text _builder_version=”4.27.5″ _module_preset=”default” global_colors_info=”{}”]<\/p>\n Beth yw cynllun gweithredu bioddiogelwch?<\/span><\/b> <\/span><\/p>\n Mae cynllun gweithredu bioddiogelwch yn darparu camau ymarferol ac effeithiol i leihau\u2019r risg o gyflwyno a lledaenu rhywogaethau estron goresgynnol i ardal\/safle penodol neu ar gyfer gweithgaredd penodol. Gweler Dolenni ac adnoddau<\/a> am wybodaeth ar sut i ysgrifennu cynllun bioddiogelwch. <\/span> <\/span><\/p>\n\n